Part 3
Kinabukasan, maagang nagising ang lahat. Si Nanay ay abala sa pagluluto ng agahan habang si Miguel ay masayang nakayakap pa rin sa binti ng kanyang ina, masayang-masaya na makasama ito sa umaga. Si Angela naman ay maputla, ang mga mata ay namumula dahil sa puyat at takot, ngunit pilit siyang ngumiti nang salubungin ko siya sa hapag-kainan.
“Kumain muna kayo,” sabi ni Tatay habang nagtitimpla ng kape. “Angela, kung gusto mo pang manatili ng ilang araw—”
“Hindi na po, Tay,” mabilis kong putol sa sinabi ng aking ama. Tumayo ako mula sa upuan, kinuha ang susi ng motor, at tinitigan si Angela nang deretcho sa mga mata. “Magbibihis ka. Ihahatid kita. Ngayon na.”
Nagulat si Angela. Ang mga mata niya ay napuno ng takot—hindi dahil sa galit ko, kundi dahil alam niyang narinig ko ang lahat kagabi. Si Miguel ay napatigil sa pagkain, at ang aking mga magulang ay nagtatakang tumingin sa amin.
“Anak, bakit mo naman padadaanin sa ganito ang bisita mo?” tanong ni Nanay.
“Nanay, sumunod na lang po kayo,” seryoso kong sagot.
Sampung minuto ang lumipas, isinakay ko si Angela sa motor. Tahimik siya sa buong biyahe. Ang kanyang mga kamay ay mahigpit na nakahawak sa aking baywang, nanginginig at basang-basa ng malamig na pawis. Hindi ako umimik hanggang sa makarating kami sa tapat ng barangay hall.
Pagpasok namin, agad kaming sinalubong ng aming kapitan na kilala ang aming pamilya mula pa noon. Nang maupo kami sa maliit na opisina at maisara ang pinto, hindi na napigilan ni Angela ang kanyang sarili. Lumuhod siya sa harap ko, umiiyak nang walang tunog, at saka ikinuwento ang buong katotohanan.
Pagkatapos naming maghiwalay tatlong taon na ang nakakaraan, pumasok si Angela sa isang maling negosyo at nakautang sa mga mapanganib na tao upang maitaguyod ang sarili nang walang tulong ko. Ngunit nang hindi na niya mabayaran ang malaking interes, sinimulan siyang bantaan ng mga sindikato—hindi lamang ang kanyang buhay, kundi pati na rin ang buhay ni Miguel. Kaya siya lumayo noon, at kaya siya nagtago. At kagabi, natagpuan siya ng mga ito dahil sa kanyang paggalaw, kaya siya napilitang humingi ng saklolo sa mga ito sa pamamagitan ng takot.
“Ginawa ko lang lahat ng ‘to para hindi nila kayo madamay…” hagulgol ni Angela habang nakatungo sa sahig.
Tiningnan ko siya nang matagal. Ang mga hinanakit ng nakaraan, ang galit sa kanyang pag-iwan sa amin noon—lahat ng iyon ay parang bula na nawala. Ang nakita ko sa harapan ko ay ang ina ng aking anak na nakipaglaban nang mag-isa sa impiyerno para lamang mailigtas kami.
Tumayo ako, inabot ang kanyang kamay, at itinayo siya. Lumingon ako sa nagtatakang kapitan at ngumiti nang bahagya.
“Kapitan, nandito po kami para humingi ng tulong opisyal at proteksyon laban sa mga taong nagbabanta sa pamilya ko,” matatag kong sinabi.
Sa tulong ng barangay at ng mga lokal na awtoridad, naaresto ang mga taong nanakot kay Angela sa loob ng ilang araw. At sa unang pagkakataon pagkatapos ng tatlong taon ng pag-iisa, hindi na kami estranghero sa isa’t isa. Ang lumang sugat ng aming paghihiwalay ay naging pundasyon ng isang mas matibay na pagkakaisa—hindi para sa lumang pag-ibig na kusang bumalik, kundi para sa pagmamahal sa aming anak at sa pagtatanggol sa aming pamilya laban sa anumang unos.